شخصی

مانور در گلوگاه نفت
نویسنده : مجید غفرانی - ساعت ۳:۳٢ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/۱٠/۳

شرق :عزیز دردانه تنگه‌هاست. نامش تنگه است، اما خیلی هم تنگ نیست. از این طرف تا آن طرفش می‌شود 180‌کیلومتر. معروف‌ترین تنگه دنیاست. معروفیت سیاه. از جنس پول و آتش. بوی نفت از آن نمی‌افتد. هشت کشوری که یک جورایی خودشان را کنار دریای فارس جا کرده‌اند بخش زیاد نفت‌شان را از اینجا به پول نزدیک می‌کنند. هر چه دور‌تر قیمت بالاتر. دهان درصد زیادی از نفت‌خواران دنیا به چشم این تنگه است. عربستان، عراق و امارات، درصد زیادی و کویت، قطر و ایران تمام نفت‌شان را از این شاهرگ به مویرگ‌های تولید و مصرف جهان می‌ریزند. آب راه حیاتی است و شاهرگ سیاه. تازه همه محبوبیت این تنگه به نفتی که از آن می‌گذرد، نیست. چه آنکه نیمی از روند و آینده تجاری کشورهای حاشیه دریای فارس در این تنگه انجام می‌شود. نامش هرمز است. لارستانی‌ها به نخل می‌گویند هرمز. آن سوی دنیا همیشه نگران افتادن این نخل است و این سوی دنیا یک دستش به هل دادن نخل و دست دیگرش به دست دادن‌های دیپلماتیک. غرب هم همیشه نگران دست اول است و دلخوش به دست دوم. همیشه امیدوار بر غلبه ژست‌های دیپلماتیک بر خط و نشان کشیدن‌های نظامیان. انصافا حق دارند نگران حال و روز این نخل باشند. آن‌گونه که نشریه بین‌المللی JBC (انرژی مارکت ریپورت) در آخرین گزارشش آورده افتادنش هر روز دست‌کم 19/9 میلیون بشکه کمبود نفت روی دست‌شان می‌گذارد؛ قیمت هم که حتما تا چند برابر بالا می‌کشد. گله‌ای هم نباید باشد؛ این قانون عرضه و تقاضاست. تازه باید فکری هم به حال 76 میلیارد مترمکعب گازی بکنند که قطر از تنگه هرمز به دنیا می‌فرستد. شاید برای کم کردن زور هرمز است که سه خط لوله «پترولاین» عربستان، «اسکایپ» امارات و «کرکوک – جیهان» عراق کشیده شد. سه خطی که احداث شدند تا رقیبی باشند برای هرمز. اما تاریخ نشان داده زور این پسر ایرانی زیاد است. نمی‌شود به این راحتی‌ها از پسش برآمد. حالا ارتش ایران بیخ گوش این تنگه مانور می‌دهد. فرمانده نیروی دریایی ارتش گفته برای اولین بار است که در چنین وسعتی رزمایش دریایی صورت می‌گیرد و سال به سال منطقه عملیاتی گسترده‌تر می‌شود. 10روز پیش بود که برخی از منابع خبری از انجام یک مانور در تنگه هرمز خبر دادند. هر بار هم که مقام‌های امنیتی و نظامی و حتی نمایندگان مجلس از امکان یا توانایی بستن تنگه هرمز گفته‌اند دیپلمات‌ها تلاش کردند شرایط را عادی نشان دهند که موضوع خاصی نیست و تنها یک اظهارنظر داخلی و غیررسمی است. شیر اوپک و ریش تنگه هرمز همه جوره به هم گره خورده. همان زمان که خبر مانور ایران در تنگه منتشر شد، نشست اوپک در وین برپا بود. وزیر نفت ایران که از فرماندهان سابق سپاه هم است اطمینان داد که بستن تنگه هرمز در دستور کار ایران نیست. حالا درست در آستانه برگزاری رزمایش ولایت 90 از امیر دریادار حبیب‌الله سیاری، فرمانده نیروی دریایی ارتش پرسیده شده «آیا تنگه هرمز در این رزمایش به طور آزمایشی بسته خواهد شد یا نه؟»؛ او هم پاسخ داده: «توانمندی اجرای چنین برنامه‌ای در نیروی ارتش جمهوری اسلامی ایران و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی وجود دارد، ولی اینکه این تصمیم اجرایی شود یا نه، به تصمیم بزرگان نظام بستگی دارد. مطمئنا وقتی ما می‌توانیم در آب‌های آزاد ورود پیدا کنیم، بحث تنگه هرمز هم برای ما کار آسانی است. چون که صد‌ آید نود هم پیش ماست.» همزمان حجت‌الاسلام علی شیرازی، مسوول نمایندگی ولی فقیه در نیروی دریایی سپاه هم تاکید کرده «در صورت نیاز و اگر مجبور باشیم اقدام به بستن تنگه هرمز می‌کنیم.» این«90»فرمانده نیروی دریایی ارتش همان نگرانی غربی‌هاست. همان توان انداختن نخل است. حالا آنها از امروز تا 10 روز دیگر شب و روز چشم‌شان را به این تنگه می‌دوزند. رقص قایق و آتش موشک و باران گلوله را در صحنه هرمز می‌بینند. ملوانان کشتی‌های نفتی اگر خوب گوش‌هایشان را تیز کنند، صدا‌های انفجار را می‌شنوند. لابد سرعت‌شان را هم بیشتر می‌کنند تا زودتر نفت‌شان را بردارند و بروند. برخی معتقدند این تنگه به‌گونه‌ای همان قله احد صدر اسلام است. شاید هم حق با آنها باشد؛ استراتژیک نیست که هست، ژئوپلیتیک نیست که هست، غنیمت و منفعت اقتصادی ندارد که دارد. هرمز همه‌جوره یک برگ برنده است. 

بخش‌هایی از کنفرانس خبری امیر دریادار حبیب‌الله سیاری، فرمانده نیروی دریایی ارتش در رابطه با تشریح ابعاد گوناگون رزمایش بزرگ دریایی ولایت 90:
نمایش عزم و اراده و اقتدار نیروهای مسلح و نیز نشان دادن توان دفاع و قدرت بازدارندگی ارتش جمهوری اسلامی ایران در آب‌های آزاد از جمله اهداف اجرای این رزمایش است.
رزمایش از سوم دی آغاز می‌شود و تا سیزدهم ادامه خواهد داشت.
منطقه رزمایش شامل تنگه هرمز، شرق تنگه هرمز، دریای عمان، آب‌های آزاد شمال اقیانوس هند تا مدار 20‌درجه شمالی در بعد اجرای عملیات و آب‌های اقیانوس هند تا مدار 10درجه شمالی و خلیج عدن در بعد اطلاعاتی پیش‌بینی شده است. عمق عملیات از بندر چابهار دو هزار کیلومتر است و چون متعهد هستیم که مرزهای کشورهای همسایه در آب‌های آزاد را حفظ کنیم، طبق مقررات بین‌المللی رزمایش خود را اجرا می‌کنیم.


comment نظرات ()